Evaluatie van de Zelfmoordlijn1813-telefoon

Beschrijving van het onderzoek 

In 2020 starten het Vlaams Expertisecentrum Suïcidepreventie (VLESP) en het Centrum ter Preventie van Zelfdoding met een evaluatie van de gesprekken aan de Zelfmoordlijn. Centraal in het onderzoek staat de volgende onderzoeksvraag: Welk effect heeft het contacteren van de Zelfmoordlijn op de suïcidaliteit van meerderjarige oproepers? 

Het onderzoek gebeurt telefonisch en bestaat uit drie onderdelen: 

  • Een korte automatische vragenlijst vlak voor het gesprek met de Zelfmoordlijn (duurtijd: max 3 minuten) 
  • Een korte automatische vragenlijst vlak na het gesprek met de Zelfmoordlijn (duurtijd: max 3 minuten) 
  • Een korte automatische vragenlijst en een gesprek met één van de onderzoekers één week na het gesprek met de Zelfmoordlijn (duurtijd: ongeveer 30 minuten) 

Daarnaast zal het gesprek met de Zelfmoordlijn ook opgenomen worden zodat er ook een inhoudelijke analyse met betrekking tot de kwaliteit van het gesprek kan gebeuren. De opname wordt enkel gebruikt in het kader van dit onderzoek en zal vernietigd worden zodra het onderzoek is afgelopen.  

Deelname aan dit onderzoek is vrijwillig. Wanneer je aangeeft dat je wenst deel te zal je een ingesproken boodschap te horen krijgen waarbij enkele vragen gesteld worden over hoe je je op dat moment voelt. Je kan deze vragen beantwoorden met behulp van de toetsen op je telefoontoestel. Na het beantwoorden van de vragen word je automatisch doorgestuurd naar een beantwoorder van de Zelfmoordlijn. De antwoorden op de vragen zijn voor de beantwoorder niet zichtbaar. 

Na het gesprek word je doorgestuurd naar een ingesproken boodschap waarbij je enkele vragen mag beantwoorden met behulp van de toetsen op je telefoontoestel. Wanneer je deze vragen beantwoord hebt, kan je je telefoonnummer doorgeven voor het vervolgonderzoek. Dit bestaat uit een telefonisch gesprek met één van de onderzoekers. Eén week na je gesprek met de Zelfmoordlijn, zal je op het nummer dat je aan ons doorgaf gebeld worden door één van de onderzoekers. Je zal uitgenodigd worden om enkele vragen te beantwoorden via de toetsen op je telefoontoestel en daarna volgt een gesprek met de onderzoeker over hoe jij het gesprek met de Zelfmoordlijn ervaren hebt. Indien je niet bereikbaar bent, zal de onderzoeker gedurende maximaal 1 week proberen je terug te contacteren. Indien het moment waarop de onderzoeker je belt niet uitkomt, maakt de onderzoeker een nieuwe afspraak met je om je terug te contacteren. 

Iedereen die 18 jaar of ouder is, die de Zelfmoordlijn contacteert voor zichzelf, die de informatie over de studie doorgenomen heeft en die toestemming geeft voor deelname kan deelnemen aan het onderzoek. Elke oproeper zal maximaal drie keer uitgenodigd worden voor het onderzoek. Indien je, om welke reden dan ook, je deelname aan de studie wil beëindigen, kan je te allen tijde en zonder opgave van redenen, stoppen met je medewerking door het secretariaat van het CPZ te contacteren op het nummer 02/649 62 05 of door te mailen naar onderzoek@preventiezelfdoding.be.   

Privacy, pseudonimisering en kosten 

Zowel je gesprek met de Zelfmoordlijn als deze studie valt onder het medisch beroepsgeheim. Dat wil zeggen dat alle informatie die gedeeld wordt vertrouwelijk behandeld wordt. De verschillende onderdelen van het onderzoek worden gecodeerd zodat de onderzoekers informatie uit de verschillende metingen aan elkaar kunnen koppelen.  

Zowel je gesprek met de Zelfmoordlijn als je deelname aan het onderzoek wordt volledig gepseudonimiseerd. Er worden geen persoonsgegevens verzameld en je telefoonnummer wordt gecodeerd door het telefoniesysteem waardoor de onderzoekers je nummer niet kunnen zien. De opname van het gesprek zal niet terug te brengen zijn tot het telefoonnummer waarmee je de Zelfmoordlijn contacteerde. 

Alle gegevens worden opgeslagen op een beveiligd netwerk. Na afloop van de studie heb je recht op inzage van de resultaten. De opname van het gesprek aan de Zelfmoordlijn zal verwijderd worden voor het einde van het onderzoek. De verwerkingsverantwoordelijke van deze studie is prof. dr. G. Portzky.  

Elke oproep naar de Zelfmoordlijn is gratis. Ook deelname aan de studie brengt geen kosten met zich mee. 

Overige belangrijke informatie 

Deze studie wordt uitgevoerd door het Centrum ter Preventie van Zelfdoding (CPZ), in samenwerking met het Vlaams Expertisecentrum Suïcidepreventie (VLESP), verbonden aan de Universiteit Gent. De eindverantwoordelijkheid ligt bij prof. dr. Gwendoly Portzky, directeur van VLESP. Gezien het onderzoek volledig telefonisch verloopt, wordt er geen actieve schriftelijke toestemming tot deelname gevraagd. 

Deze studie werd vooraf goedgekeurd door een onafhankelijke Commissie voor Medische Ethiek verbonden aan het Universitair Ziekenhuis van Gent en de Universiteit Gent. De studie wordt uitgevoerd volgens de richtlijnen voor de goede klinische praktijk (ICH/GCP) en de verklaring van Helsinki opgesteld ter bescherming van mensen deelnemend aan klinische studies. 

In overeenstemming met de Algemene Verordening Gegevensbescherming (of GDPR) (EU) 2016/679 van 27 april 2016 (die vanaf 25 mei 2018 in voege is) en de Belgische wet van 30 juli 2018, betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, zal uw persoonlijke levenssfeer worden gerespecteerd en kan u toegang krijgen tot de verzamelde gegevens. Elk onjuist gegeven kan op uw verzoek verbeterd worden. 

Uw toestemming om deel te nemen aan de studie betekent dat we gegevens van u verwerken voor het doel van de klinische studie. Deze verwerking van gegevens is wettelijk voorzien op basis van artikel 6, § 1, (b), (e) of (f) en artikel 9, § 2(j) van de Algemene Verordening Gegevensbescherming. 

Alle informatie die tijdens deze studie verzameld wordt zal  gepseudonimiseerd worden (hierbij kan men uw gegevens nog terug koppelen naar uw persoonlijk dossier). In het geval van pseudonimisering zal de sleutel tot deze codes enkel toegankelijk zijn voor de onderzoekende en behandelende arts of de door hem/haar aangestelde vervanger. Enkel de gepseudonimiseerde gegevens zullen gebruikt worden voor analyse van de gegevens en in alle documentatie, rapporten of publicaties (in medische tijdschriften of congressen) over de studie. Vertrouwelijkheid van uw gegevens wordt dus steeds gegarandeerd. Zowel persoonlijke gegevens als gegevens aangaande uw gezondheid zullen verwerkt en bewaard worden gedurende minstens 20 jaar. De verwerkingsverantwoordelijke van de gegevens is de hoofdonderzoeker, Prof. Dr. Gwendolyn Portzky. Zijn/haar onderzoeksteam zal toegang krijgen tot uw persoonsgegevens. 

In het kader van de gegevensbescherming zullen de gegevens verwerkt worden door personen behorend tot het onderzoeksteam en aangeduid door en onder de verantwoordelijkheid van de hoofdonderzoeker inclusief interne medewerkers met een niet-gezondheidszorgberoep. 

De Data Protection Officer kan u desgewenst meer informatie verschaffen over de bescherming van uw persoonsgegevens. Contactgegevens : Hanne Elsen, privacy@ugent.be

Vertegenwoordigers van de opdrachtgever, auditoren, de Commissie voor Medische Ethiek en de bevoegde overheden, allen gebonden door het beroepsgeheim, hebben rechtstreeks toegang tot uw medische dossiers om de procedures van de studie en/of de gegevens te controleren, zonder de vertrouwelijkheid te schenden. Dit kan enkel binnen de grenzen die door de betreffende wetten zijn toegestaan. Door het toestemmingsformulier, na voorafgaande uitleg, te ondertekenen, stemt u in met deze toegang. 

De Belgische toezichthoudende instantie die verantwoordelijk is voor het handhaven van de wetgeving inzake gegevensbescherming is bereikbaar via onderstaande contactgegevens: 

Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) 
Drukpersstraat 35 – 1000 Brussel 
Tel. +32 2 274 48 00 
e-mail: contact@apd-gba.be 
Website: www.gegevensbeschermingsautoriteit.be  

Indien je door deelname aan deze studie schade zou ondervinden, werd er een verzekering afgesloten conform de Belgische experimentenwet van 7 mei 2004 (Allianz Global Corporate & Specialty – polisnummer BEL000862). 

Contact 

Mocht je na het lezen van deze informatie, tijdens of na afloop van de studie nog nadere informatie willen ontvangen of nog vragen hebben, dan kan je altijd met de onderzoekers contact opnemen via onderzoek@preventiezelfdoding.be of 02 649 62 05, of met de hoofdonderzoeker, prof. dr. Gwendolyn Portzky via gwendolyn.portzky@ugent.be of 09 332 07 75. 

© Zelfmoord1813 - disclaimer